Vật lí 12 · Định luật Gay-Lussac (áp suất không đổi) vatlycte.com
① (tuỳ chọn) Kéo piston nhúng qua chậu dầu để bôi trơn → ma sát ≈ 0.
② Kéo piston vào trong xilanh, kéo lên/xuống tới thể tích khí mong muốn.
③ Kéo nút bịt cắm vào vòi ở đáy → nhốt khí (áp suất = khí quyển, không đổi).
④ Kéo nhiệt kế nhúng vào cốc để đo nhiệt độ nước.
⑤ Nâng giá kẹp cho đáy xilanh cao hơn miệng cốc, kéo một cốc đặt lên đĩa bếp, rồi hạ giá cho đáy xilanh chìm vào nước → khí đổi nhiệt độ, piston tự dịch.
⑥ Muốn nhiệt độ khác: bấm núm bếp để bật/tắt, hoặc kéo ngang núm để chỉnh công suất (nước đá phải tan hết mới nóng lên).
⑦ Ghi điểm (T, V) rồi vẽ đồ thị V–T.
Mẹo đọc nhiệt kế. Lúc nhiệt kế còn nằm ngang trên bàn, mặt số hướng lên trời nên nhìn Chính diện không thấy số. Cách xem: bấm Từ trên ở góc trái màn hình → giữ chuột kéo để đưa nhiệt kế vào giữa khung → lăn chuột phóng to là đọc được. Xem xong bấm Chính diện rồi ⊕ Căn giữa để quay lại như cũ. Muốn ngắm từ hướng bất kì thì bấm Xoay tự do cho nút sáng lên, khi đó giữ chuột kéo sẽ xoay quanh bàn. Còn khi nhiệt kế đã nhúng vào cốc thì nó dựng đứng, nhìn chính diện là đọc được ngay.
Quá trình đun được chạy nhanh gấp 6,25 lần thời gian thật.
| T (K) | V (ml) | V/T |
|---|---|---|
| — chưa có số liệu — | ||
Đo ở các nhiệt độ khác nhau (nước đá, nước lạnh, nước nóng) rồi nối các điểm. Khi piston đã bôi trơn (ma sát ≈ 0), các điểm nằm trên đường thẳng qua gốc O → V tỉ lệ với T. Nếu không bôi trơn, piston bị kẹt/trễ nên các điểm lệch khỏi đường thẳng.